Kesin teminat nedir, ne zaman iade edilir?

Kesin teminat, kamu ihalesini kazanan isteklinin sözleşmeyi imzalamadan önce idareye verdiği teminattır. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 43. maddesine göre amacı, taahhüdün sözleşme ve ihale dokümanı hükümlerine uygun olarak yerine getirilmesini sağlamaktır. Yüklenici işi sözleşmeye uygun tamamlarsa teminat geri verilir; taahhüt yerine getirilmezse idare teminatı gelir kaydedebilir.

Geçici teminattan farkı nedir?

Geçici teminat teklifle birlikte verilir. Kanun’un 33. maddesine göre teklif edilen bedelin %3’ünden az olamaz. Kesin teminat ise ihale sonuçlandıktan sonra istenir. 42. maddeye göre ihale üzerinde bırakılan istekliye, bildirimin tebliğinden itibaren 10 gün içinde kesin teminatı vererek sözleşmeyi imzalaması bildirilir. 44. maddeye göre sözleşme imzalanınca geçici teminat hemen iade edilir; istekli kesin teminatı verip sözleşmeyi imzalamazsa geçici teminatı gelir kaydedilir.

Kesin teminat ne kadardır?

Kanun’un 43. maddesine göre kesin teminat, ihale bedeli üzerinden %6 oranında alınır. Teklif sınır değerin altındaysa Kamu İhale Kurumu, yaklaşık maliyetin %6’sından az ve %15’inden fazla olmamak üzere oran belirleyebilir. Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 56. maddesi bu durumda yapım işlerinde yaklaşık maliyetin %9’unu öngörür. Danışmanlık hizmet ihalelerinde, ihale dokümanında belirtilmişse kesin teminat sözleşmeden önce alınmayabilir; bu durumda her hakedişten %6 oranında kesinti teminat olarak alıkonur.

Kanun’un 34. maddesine göre tedavüldeki Türk parası, teminat mektupları ve Devlet İç Borçlanma Senetleri teminat olarak kabul edilir. Kesin teminat mektubunun süresini 35. maddeye göre idare, işin bitiş tarihini dikkate alarak belirler.

Ne zaman iade edilir, ne zaman gelir kaydedilir?

4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun 13. maddesine göre kesin teminat, taahhüdün sözleşmeye uygun yerine getirildiği ve yüklenicinin idareye borcu olmadığı tespit edildikten sonra iade edilir:

• Yapım işlerinde, varsa eksik ve kusurlar giderilip geçici kabul tutanağı onaylandıktan sonra yarısı; ilişiksiz belgesi getirilip kesin kabul tutanağı onaylandıktan sonra kalanı.
• Diğer işlerde ilişiksiz belgesi getirildikten sonra; garanti süresi öngörülmüşse yarısı, garanti süresi dolduktan sonra kalanı; garanti süresi yoksa tamamı.

Yüklenicinin bu işten doğan borçları süresinde ödenmezse teminat paraya çevrilip borca mahsup edilir. 4735 sayılı Kanun’un 20. maddesinde sayılan hâllerde, örneğin idarenin ihtarına rağmen taahhüt yerine getirilmezse, sözleşme feshedilir ve kesin teminat gelir kaydedilir.

IWB’de kesin teminat

IWB’de kazandığınız ihaleyi İhale Takip’te kısım kısım kaydedersiniz: sözleşme bedeli, para birimi, kesin teminat oranı ve matrahı, sözleşme imza son günü. Teklif sınır değerin altındaysa matrah yaklaşık maliyet olur ve oranı %6 ile %15 arasında girebilirsiniz. Kesin teminat tutarı, matrah ve oranla birlikte görünür. İmza son günü kaçırılırsa geçici teminatın gelir kaydedileceğini ekran size hatırlatır.

Teminat mektupları ihale kartında değil, Finans’ta tutulur. Her mektubun iadesi bir olaya bağlanır: sonuç ilanı, sözleşme imzası, geçici kabul, kesin kabul ya da garanti süresinin sonu. Sözleşmeler’de geçici kabul kesin teminatın yarısının, kesin kabul kalanının iadesini başlatır ve iade için görev açar. Kabul onaylanmadan iade başlatılamaz. Fesihte teminatın gelir mi kaydedileceğini yoksa iade mi edileceğini IWB fesih türüne göre belirler; bu seçim kullanıcıya bırakılmaz. Teminat mektubu komisyonu nakit akış planına girer.